Theo một nghiên cứu của các nhà khoa học thuộc Trung tâm Y tế  tại Đại học Texas Southwestern - Hoa Kỳ được công bố trên tạp chí JAMA Pediatrics, thanh thiếu niên và thanh niên tại Hoa Kỳ ngày càng sử dụng các thuốc giảm cân nhóm GLP-1 phổ biến, hoặc sử dụng kết hợp với phẫu thuật chuyển hóa và giảm béo (MBS) để điều trị béo phì.

Tình trạng béo phì nghiêm trọng ở thanh thiếu niên và thanh niên đã gia tăng đáng kể trong hai thập kỷ qua. Hiện nay, khoảng 9% số người trong độ tuổi từ 12-18 mắc béo phì nghiêm trọng. Đối với người trưởng thành, tỷ lệ này cũng tăng từ 5% lên 10%.

Để đánh giá việc xuất hiện và phổ biến của các thuốc chủ vận thụ thể peptide giống glucagon-1 (GLP-1RA) đã làm thay đổi cách tiếp cận lâm sàng trong điều trị béo phì ở nhóm đối tượng này như thế nào, các nhà nghiên cứu đã phân tích hồ sơ của hơn 204.000 bệnh nhân từ 13-25 tuổi được điều trị béo phì trong khoảng thời gian từ tháng 5 năm 2022 đến tháng 1 năm 2026 từ Epic Cosmos, cơ sở dữ liệu hồ sơ sức khỏe điện tử quy mô lớn của Hoa Kỳ.

Việc sử dụng thuốc tăng lên trong khi phẫu thuật giảm xuống

Theo tác giả nghiên cứu Sarah Messiah, Giáo sư Dịch tễ học tại Trường Y tế Công Peter O'Donnell Jr. thuộc Đại học Texas Southwestern, đây là nghiên cứu đầu tiên ở quy mô toàn quốc sử dụng dữ liệu Epic Cosmos để mô tả thực tế việc kết hợp điều trị bằng thuốc GLP-1RA và phẫu thuật giảm cân ở thanh thiếu niên và thanh niên mắc béo phì.

Năm 2025, nhóm nghiên cứu của Messiah đã công bố một nghiên cứu khác sử dụng cơ sở dữ liệu khác, cho thấy tỷ lệ phẫu thuật giảm cân ở thanh thiếu niên và thanh niên tại Hoa Kỳ đã tăng 15% trong giai đoạn 2021-2023. Tuy nhiên, sau khi một số thuốc GLP-1RA được phê duyệt để sử dụng cho thanh thiếu niên vào tháng 12 năm 2022, mô hình điều trị đã bắt đầu thay đổi.

Nghiên cứu của Đại học Texas Southwestern cho thấy tỷ lệ bệnh nhân chỉ sử dụng thuốc GLP-1RA trong điều trị béo phì ở nhóm tuổi này đã tăng từ 88,2% (giai đoạn tháng 5-11 năm 2022) lên 96,1% (giai đoạn tháng 6 năm 2025 -1 năm 2026). Trong khi đó, tỷ lệ thực hiện phẫu thuật chuyển hóa và giảm béo giảm từ 11,6% xuống còn 3,7%.

Nghiên cứu cũng cho thấy tỷ lệ kết hợp phẫu thuật và điều trị bằng GLP-1RA ở thanh thiếu niên và thanh niên duy trì ổn định ở mức 0,2% trong cả hai giai đoạn nghiên cứu.

Theo Giáo sư Messiah: "Nghiên cứu của nhóm chúng tôi ghi nhận một bước ngoặt trong điều trị béo phì ở trẻ em và thanh thiếu niên. Mặc dù hiện nay chỉ một tỷ lệ nhỏ thanh thiếu niên và thanh niên được điều trị bằng cả hai phương pháp, nhưng trước khi các thuốc GLP-1 được sử dụng rộng rãi, hình thức điều trị kết hợp này hầu như không tồn tại. Hiện nay, các bác sĩ lâm sàng kết hợp hai liệu pháp này theo nhiều cách khác nhau khi việc điều trị béo phì tiếp tục phát triển”.

Nghiên cứu đã đóng góp cho lĩnh vực này bằng cách cho thấy các chiến lược về trình tự điều trị béo phì đã bắt đầu xuất hiện trong thực hành lâm sàng thường quy, mặc dù các hướng dẫn dựa trên bằng chứng về cách kết hợp hoặc sắp xếp trình tự giữa các liệu pháp này ở trẻ em và thanh thiếu niên vẫn còn rất hạn chế. Những phát hiện này cho thấy nhu cầu cấp thiết phải xây dựng các hướng dẫn dựa trên bằng chứng nhằm xác định thời điểm thích hợp để sử dụng thuốc GLP-1RA so với phẫu thuật giảm cân ở thanh thiếu niên và thanh niên, bao gồm việc làm rõ liệu thuốc đạt hiệu quả tối ưu khi sử dụng trước phẫu thuật, sau phẫu thuật hay như một phần của liệu pháp kết hợp.

Đ.T.V theo (https://medicalxpress.com)