Các nhà khoa học phát hiện thai nhi có xu hướng ngáp theo mẹ, cho thấy sự kết nối hành vi giữa mẹ và bé có thể hình thành từ trước khi chào đời.

Ngáp là một hành vi có tính “lây lan” rất mạnh ở con người. Chỉ cần nhìn thấy người khác ngáp, chúng ta thường vô thức làm theo. Hiện tượng này từ lâu được cho là có liên quan đến sự kết nối xã hội, cảm xúc và khả năng “phản chiếu” của não bộ, giúp con người đồng bộ với hành vi và cảm xúc của những người xung quanh.

Một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Current Biology cho thấy hiện tượng này có thể xuất hiện ngay từ trong bụng mẹ. Các nhà khoa học phát hiện thai nhi có xu hướng ngáp sau khi người mẹ ngáp, cho thấy sự kết nối hành vi giữa mẹ và con có thể hình thành từ rất sớm trong thai kỳ.

Thực tế, hành động ngáp ở con người bắt đầu sớm hơn nhiều so với suy nghĩ trước đây. Thai nhi đã có thể ngáp từ khoảng tuần thứ 11 của thai kỳ. Trong tử cung, thai nhi không hít không khí như sau khi sinh, nhưng vẫn thực hiện các chuyển động đặc trưng của một cơn ngáp như mở miệng chậm, thực hiện động tác giống hít vào - thở ra rồi khép miệng lại.

Trong thời gian dài, các nhà khoa học cho rằng hiện tượng này chỉ liên quan đến các quá trình sinh học nội tại của thai nhi. Tuy nhiên, vẫn chưa có đủ bằng chứng để xác định liệu hành vi của người mẹ có ảnh hưởng đến việc ngáp của thai nhi hay không.

Để tìm hiểu vấn đề này, nhóm nghiên cứu đã tuyển chọn 38 phụ nữ mang thai khỏe mạnh ở tuần thai từ 28 đến 32. Họ được yêu cầu xem ba loại video khác nhau trong một căn phòng yên tĩnh, gồm video người đang ngáp, video chỉ chuyển động miệng và video khuôn mặt đứng yên.

Trong suốt quá trình thí nghiệm, khuôn mặt của người mẹ được ghi hình bằng camera, trong khi máy siêu âm 2D ghi lại hình ảnh thời gian thực của vùng mũi và môi thai nhi.

Để đảm bảo tính chính xác, ba chuyên gia độc lập không biết nội dung video mà người mẹ đang xem đã kiểm tra các đoạn ghi hình nhằm xác nhận các lần ngáp. Ngoài ra, nhóm nghiên cứu còn sử dụng công cụ AI gọi là DeepLabCut để theo dõi những chuyển động rất nhỏ ở môi và mũi của thai nhi. Sau đó, họ huấn luyện mạng thần kinh nhân tạo nhằm phân tích xem các chuyển động của thai nhi có phản ánh hành vi ngáp của người mẹ hay không.

Kết quả cho thấy số lần ngáp của thai nhi chỉ tăng lên đáng kể khi người mẹ ngáp, chứ không tăng khi người mẹ chỉ mở miệng hoặc giữ nguyên nét mặt. Các nhà khoa học gọi hiện tượng này là “sự lây lan hành vi trước khi sinh”.

Đáng chú ý, những cơn ngáp của thai nhi thường xuất hiện khoảng 90 giây sau khi người mẹ ngáp, tương đương thời gian phản ứng thường thấy ở hiện tượng ngáp truyền ở người trưởng thành.

Theo nhóm nghiên cứu, phát hiện này cho thấy thai nhi có thể đã bắt đầu phản ứng với hành vi của mẹ từ trước khi chào đời. Điều đó đồng nghĩa sự kết nối giữa mẹ và con không chỉ mang tính sinh học mà còn có thể bao gồm cả sự đồng bộ hành vi.

Các nhà khoa học cho rằng cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn để hiểu rõ mức độ ảnh hưởng của sự kết nối này đối với quá trình phát triển của thai nhi cũng như tác động lâu dài sau khi sinh. Nếu được xác nhận, những phát hiện này có thể góp phần thay đổi cách tiếp cận trong chăm sóc và theo dõi thai kỳ trong tương lai.

Đ.T.V (NASTIS), theo https://medicalxpress.com/news/, 2026