Nghiên cứu do các nhà khoa học từ Đại học Pittsburgh - Hoa Kỳ dẫn đầu cho thấy, ánh sáng đỏ có bước sóng dài có thể làm giảm tỷ lệ hình thành cục máu đông ở người và chuột. Kết quả được công bố trên tạp chí Journal of Thrombosis and Haemostasis, có tiềm năng mở ra một phương pháp điều trị chi phí thấp nhằm giảm các cục máu đông gây ra nhồi máu cơ tim, tổn thương phổi và đột quỵ.

Các nhà khoa học đã từ lâu nhận thấy mối liên hệ giữa ánh sáng và sức khỏe. Ánh sáng không chỉ ảnh hưởng đến trao đổi chất và bài tiết hormone mà còn tác động đến lưu thông máu. Những cơn nhồi máu cơ tim hay đột quỵ thường xảy ra nhiều hơn vào buổi sáng so với ban đêm. Trong nghiên cứu này, các tác giả đặt câu hỏi liệu ánh sáng có ảnh hưởng đến sự hình thành cục máu đông.

Để kiểm chứng, nhóm nghiên cứu đã cho chuột tiếp xúc với ánh sáng đỏ, xanh dương hoặc trắng trong 12 giờ, xen kẽ với 12 giờ bóng tối, trong chu kỳ kéo dài 72 giờ. Kết quả cho thấy, chuột tiếp xúc với ánh sáng đỏ có số lượng cục máu đông thấp hơn gần năm lần so với chuột tiếp xúc với ánh sáng xanh dương hoặc trắng. Đáng chú ý, các yếu tố khác như hoạt động, giấc ngủ, ăn uống và nhiệt độ cơ thể giữa các nhóm không có sự khác biệt.

Nhóm nghiên cứu cũng phân tích dữ liệu của hơn 10.000 bệnh nhân phẫu thuật đục thủy tinh thể. Những bệnh nhân sử dụng thấu kính lọc ánh sáng xanh dương, giúp giảm 50% lượng ánh sáng xanh dương đi vào mắt, có nguy cơ hình thành cục máu đông thấp hơn so với những người dùng thấu kính thông thường. Phát hiện này đặc biệt quan trọng với bệnh nhân ung thư, nhóm có nguy cơ cục máu đông cao gấp chín lần so với người bình thường.

Phân tích sâu hơn cho thấy, ánh sáng đỏ làm giảm viêm và kích hoạt hệ miễn dịch. Ở chuột tiếp xúc với ánh sáng đỏ, lượng bẫy ngoại bào neutrophil (NETs), cấu trúc dạng lưới do tế bào miễn dịch tạo ra để bẫy vi khuẩn nhưng cũng gây ra cục máu đông, giảm đáng kể. Ngoài ra, ánh sáng đỏ còn tăng cường sản xuất axit béo, giúp giảm kích hoạt tiểu cầu, từ đó hạn chế hình thành cục máu đông.

Nhóm nghiên cứu đang phát triển kính bảo hộ ánh sáng đỏ để kiểm soát liều lượng ánh sáng cho người tham gia thử nghiệm lâm sàng. Bước tiếp theo là tìm hiểu cơ chế sinh học chính xác và xác định nhóm đối tượng có thể hưởng lợi nhiều nhất từ phương pháp này. Nếu được xác nhận qua các thử nghiệm lâm sàng, liệu pháp ánh sáng đỏ có thể mang lại một giải pháp đơn giản và hiệu quả, góp phần giảm thiểu tỷ lệ tử vong và tàn tật do cục máu đông trên toàn cầu.

Đ.T.V (NASATI), theo https://medicalxpress.com/, 10/1/2025