Ngày 17/2/2025, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã tổ chức một cuộc họp hiếm hoi với các lãnh đạo doanh nghiệp công nghệ lớn nhất Trung Quốc. Buổi gặp mặt có sự tham gia của Jack Ma (Alibaba), Ren Zhengfei (Huawei), cùng đại diện từ DeepSeek, Xiaomi, BYD, CATL và nhiều tập đoàn khác. Mục tiêu của cuộc họp là tăng cường niềm tin vào nền kinh tế tư nhân và khuyến khích các doanh nghiệp công nghệ đóng vai trò quan trọng trong cuộc cạnh tranh công nghệ với Mỹ.

Buổi gặp gỡ lần này đánh dấu sự thay đổi trong chính sách của Bắc Kinh đối với các tập đoàn công nghệ lớn, sau một thời gian siết chặt kiểm soát từ năm 2020. Các nhà phân tích nhận định, Trung Quốc cần sự đổi mới từ khu vực tư nhân để duy trì lợi thế cạnh tranh trong lĩnh vực công nghệ trước sức ép ngày càng gia tăng từ Mỹ.

Tầm quan trọng của kinh tế tư nhân và công nghệ trong chiến lược của Trung Quốc

Khu vực kinh tế tư nhân của Trung Quốc đóng một vai trò quan trọng trong nền kinh tế nước này. Theo ước tính chính thức, các doanh nghiệp tư nhân đóng góp hơn 50% thu ngân sách, 60% GDP và 70% đổi mới công nghệ. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, Trung Quốc đối mặt với nhiều thách thức, bao gồm suy giảm tiêu dùng nội địa, cuộc khủng hoảng nợ trong lĩnh vực bất động sản và căng thẳng thương mại với Mỹ.

Việc Mỹ áp thuế và kiểm soát xuất khẩu công nghệ, đặc biệt trong lĩnh vực bán dẫn và trí tuệ nhân tạo (AI), đã đặt Trung Quốc vào thế khó. Trong bối cảnh đó, Tập Cận Bình kêu gọi các doanh nghiệp công nghệ tư nhân phát huy vai trò đổi mới, đồng thời nhấn mạnh sự ưu việt của mô hình phát triển kinh tế Trung Quốc.

Cuộc họp và những thông điệp quan trọng

Cuộc họp diễn ra tại Đại Lễ Đường Nhân Dân ở Bắc Kinh, địa điểm từng được sử dụng vào năm 2018 trong cuộc gặp tương tự giữa ông Tập và giới doanh nghiệp giữa lúc căng thẳng thương mại Mỹ-Trung leo thang.

Trong bài phát biểu, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nhấn mạnh rằng các doanh nghiệp tư nhân có tiềm năng to lớn để tạo ra của cải, cơ hội và thúc đẩy đổi mới công nghệ. Ông khuyến khích họ "thể hiện tài năng" và tận dụng lợi thế về quy mô thị trường cũng như hệ thống quản lý của Trung Quốc để phát triển các ngành công nghiệp mũi nhọn.

Những hình ảnh đầu tiên từ truyền thông nhà nước cho thấy Ren Zhengfei (Huawei) và Wang Chuanfu (BYD) ngồi ngay phía trước Chủ tịch Tập Cận Bình, thể hiện sự ưu tiên của chính phủ đối với các lĩnh vực ô tô điện và phát triển chip. Tuy nhiên, sự vắng mặt của lãnh đạo Baidu và ByteDance khiến thị trường suy đoán về mức độ quan tâm của Bắc Kinh đối với các công ty này.

Những động thái quan trọng của doanh nghiệp Trung Quốc

Sự kiện lần này còn có sự tham gia của các doanh nghiệp đạt bước đột phá trong công nghệ AI như DeepSeek, công ty được coi là đối thủ tiềm năng của các tập đoàn AI Mỹ. Theo Reuters, mô hình AI của DeepSeek có chi phí thấp hơn nhưng vẫn đạt hiệu suất cao, gây ra một "Sputnik Moment" – khoảnh khắc mang tính bước ngoặt cho Trung Quốc trong cuộc đua AI toàn cầu.

Bên cạnh đó, CEO Lei Jun của Xiaomi, một doanh nhân có tầm ảnh hưởng lớn tại Trung Quốc, cũng tham gia cuộc họp. Xiaomi đang mở rộng từ điện thoại thông minh sang xe điện, tạo ra sự cạnh tranh trực tiếp với Tesla. Trong khi đó, công ty Unitree Robotics gây ấn tượng với màn trình diễn hàng chục robot hình người trong chương trình Tết Nguyên đán trên truyền hình quốc gia, như một lời khẳng định về năng lực công nghệ nội địa.

Phản ứng của thị trường và thay đổi chính sách

Cuộc họp của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình ngay lập tức tác động đến thị trường chứng khoán. Chỉ số công nghệ Hang Seng tăng mạnh trong tuần qua, nhờ kỳ vọng vào sự hỗ trợ từ chính phủ đối với ngành công nghệ tư nhân. Cổ phiếu Baidu lại giảm hơn 8%, có thể do sự vắng mặt của lãnh đạo trong cuộc họp.

Nhà kinh tế Xiaoyan Zhang từ Đại học Thanh Hoa cho rằng mục tiêu của Bắc Kinh là khôi phục niềm tin của các doanh nghiệp tư nhân. "Thông điệp chính là chính phủ muốn hỗ trợ họ. Chúng tôi cần họ để thúc đẩy đổi mới công nghệ và gia tăng tiêu dùng nội địa", ông Zhang nhận định.

Đáng chú ý, sự xuất hiện của Jack Ma tại cuộc họp có thể là dấu hiệu tích cực. Sau khi Ant Group (công ty con của Alibaba) bị chặn IPO vào năm 2020, Jack Ma dần rút khỏi đời sống công chúng. Việc ông quay trở lại có thể báo hiệu một giai đoạn mới trong quan hệ giữa chính phủ Trung Quốc và các tập đoàn tư nhân.

Cuộc gặp gỡ giữa Chủ tịch Tập Cận Bình và các lãnh đạo doanh nghiệp công nghệ lớn của Trung Quốc phản ánh sự thay đổi trong chính sách của Bắc Kinh, từ kiểm soát chặt chẽ sang khuyến khích đổi mới và hợp tác. Trước sức ép từ Mỹ, chính phủ Trung Quốc đang cần sự đóng góp của khu vực tư nhân để thúc đẩy công nghệ và duy trì tăng trưởng kinh tế.

Dù còn nhiều thách thức, bao gồm các biện pháp hạn chế từ Mỹ, suy giảm kinh tế và khủng hoảng bất động sản, Trung Quốc đang phát tín hiệu rõ ràng rằng các doanh nghiệp tư nhân sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong chiến lược dài hạn của đất nước. Sự kiện này có thể mở ra một giai đoạn mới, nơi các tập đoàn công nghệ Trung Quốc được trao thêm quyền lực và cơ hội phát triển.

P.A.T (NASATI), theo Reuters, 17/2/2025