Thứ trưởng Thường trực Bộ KH&CN Vũ Hải Quân đã tiếp và làm việc với bà Pauline Tamesis, Điều phối viên Thường trú Liên hợp quốc tại Việt Nam, nhằm trao đổi định hướng hợp tác trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, trong đó tập trung vào AI và quản trị AI. Tại buổi làm việc, hai bên đã trao đổi về khả năng tổ chức một đối thoại chính sách khu vực về AI tại Việt Nam, với mục tiêu góp phần thúc đẩy các cách tiếp cận chung về phát triển và quản trị AI theo hướng an toàn, có trách nhiệm và phù hợp với bối cảnh khu vực.

Thứ trưởng Thường trực Bộ KH&CN Vũ Hải Quân đã tiếp và làm việc với bà Pauline Tamesis - Điều phối viên Thường trú Liên hợp quốc

Phương án đang được xem xét là tổ chức đối thoại trong khuôn khổ Diễn đàn Tương lai ASEAN, dự kiến diễn ra vào đầu tháng 6/2026. Nếu được triển khai, đây sẽ là diễn đàn quy mô gọn nhưng theo hướng chuyên sâu, tập trung vào trao đổi thực chất giữa các cơ quan quản lý, doanh nghiệp, giới học thuật và các đối tác phát triển. Cách tiếp cận này cho thấy mục tiêu của sự kiện không phải là một hội thảo dàn trải, mà là tạo ra không gian đối thoại chính sách có chiều sâu, nơi các bên có thể cùng bàn về những vấn đề cốt lõi trong quản trị AI hiện nay.

Một trong những nội dung được nhấn mạnh là bài toán cân bằng giữa bảo đảm tự chủ quốc gia và tăng cường hợp tác quốc tế trong phát triển AI. Đây là vấn đề được nhiều nước quan tâm khi AI ngày càng trở thành công nghệ chiến lược, vừa mở ra cơ hội phát triển kinh tế, vừa đặt ra các yêu cầu mới về quản trị, dữ liệu, hạ tầng và chuẩn mực đạo đức. Bên cạnh đó, vai trò của khu vực tư nhân cũng được đề xuất đưa vào trọng tâm thảo luận, nhất là trong phát triển hạ tầng AI, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và mở rộng ứng dụng công nghệ vào các lĩnh vực thiết yếu.

Các lĩnh vực ứng dụng AI được quan tâm gồm y tế, nông nghiệp và dịch vụ công. Đây đều là những lĩnh vực gắn trực tiếp với nhu cầu phát triển của Việt Nam cũng như nhiều nước trong khu vực ASEAN. Tuy nhiên, để AI có thể đi vào thực tiễn, các bên cũng cho rằng cần đặc biệt chú ý đến nguồn nhân lực chất lượng cao, kỹ năng chuyên sâu, khả năng tiếp cận hạ tầng tính toán, dữ liệu và công nghệ phục vụ nghiên cứu, triển khai.

Về phía Liên Hợp Quốc, bà Pauline Tamesis, Điều phối viên Thường trú tại Việt Nam, cho biết tổ chức này sẵn sàng hỗ trợ Việt Nam trong quá trình thiết kế nội dung đối thoại, huy động chuyên gia quốc tế, tham vấn các lĩnh vực ưu tiên và chia sẻ kinh nghiệm xây dựng mô hình hợp tác bền vững. Theo đánh giá của phía Liên Hợp Quốc, Việt Nam có tiềm năng đảm nhận vai trò tích cực hơn trong hệ sinh thái AI của châu Á và ASEAN nhờ định hướng phát triển mạnh mẽ về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Thậm chí, nếu được chuẩn bị phù hợp, Việt Nam có thể từng bước tham gia xây dựng một mô hình hợp tác khu vực hoặc trung tâm phát triển năng lực AI trong tương lai.

Về phía Bộ Khoa học và Công nghệ, Thứ trưởng Thường trực Vũ Hải Quân đề nghị Liên Hợp Quốc sớm chia sẻ dự thảo đề xuất và tài liệu khái niệm để Bộ cùng các đơn vị liên quan nghiên cứu, trao đổi trước khi xem xét triển khai. Thứ trưởng cũng lưu ý, nếu đối thoại được tổ chức trong khuôn khổ ASEAN Future Forum, nội dung cần được thiết kế theo hướng tinh gọn, thực chất, tránh dàn trải, đồng thời có thể cân nhắc các phiên thảo luận bàn tròn chuyên đề với sự tham gia của khu vực tư nhân.

Việt Nam đang chủ động hơn trong việc tham gia các thảo luận khu vực và quốc tế về AI, không chỉ với tư cách là nước ứng dụng công nghệ mà còn hướng tới vai trò đóng góp vào định hình chính sách, thúc đẩy hợp tác và phát triển hệ sinh thái AI an toàn, có trách nhiệm trong khu vực.

A.T (tổng hợp)