Pin mặt trời dưới biển mở hướng cấp điện mới cho thiết bị lặn
Cập nhật vào: Thứ năm - 01/10/2026 00:07
Cỡ chữ
Một nhóm nhà khoa học Trung Quốc vừa cho thấy năng lượng mặt trời không nhất thiết chỉ được khai thác hiệu quả trên mặt đất. Bằng cách sử dụng vật liệu perovskite được thiết kế phù hợp với phổ ánh sáng trong nước, họ đã phát triển hệ thống pin mặt trời có thể hoạt động ở độ sâu khoảng 10m dưới biển, đồng thời đạt hiệu suất chuyển đổi năng lượng rất cao.

Nghiên cứu do GS Trương Văn Hoa, Đại học Vân Nam, dẫn đầu và được công bố trên tạp chí Joule. Khác với nhiều thử nghiệm trước đây chủ yếu thực hiện ở vùng nước nông, nhóm nghiên cứu đã đưa thiết bị ra môi trường biển thực tế gần đảo Vi Châu, thuộc Quảng Tây. Tại đây, hệ thống phải đối mặt đồng thời với nước mặn, áp lực nước, sóng và nguy cơ ăn mòn.
Thách thức lớn nhất của việc phát điện bằng ánh sáng mặt trời dưới biển là cường độ ánh sáng giảm nhanh theo độ sâu. Nước hấp thụ mạnh các bước sóng đỏ, trong khi ánh sáng xanh lam và xanh lục có khả năng truyền xuống sâu hơn. Vì vậy, các tấm pin silicon vốn được tối ưu cho phổ ánh sáng trên mặt đất khó duy trì hiệu quả khi đặt sâu dưới nước.
Nhóm nghiên cứu đã tận dụng chính sự thay đổi này. Perovskite có ưu điểm là có thể điều chỉnh thành phần để hấp thụ những dải ánh sáng cụ thể. Các tế bào quang điện được thiết kế nhằm khai thác tốt phần ánh sáng xanh còn tồn tại ở độ sâu lớn. Nhờ đó, dù tổng lượng ánh sáng yếu hơn nhiều so với trên mặt đất, quá trình chuyển đổi năng lượng lại diễn ra hiệu quả.
Kết quả thử nghiệm cho thấy một tế bào perovskite kích thước nhỏ đạt hiệu suất chuyển đổi 34,71% trong điều kiện ánh sáng mô phỏng ở độ sâu 10m. Trong khi đó, cùng thiết bị này khi thử dưới ánh sáng mặt trời tiêu chuẩn trên cạn chỉ đạt 17,08%. Mô-đun có diện tích lớn hơn cũng ghi nhận hiệu suất 29,40%.
Một vấn đề khác là độ bền, bởi perovskite rất nhạy với độ ẩm. Nhóm nghiên cứu đã bổ sung chất PHMG nhằm tăng tính ổn định của vật liệu, đồng thời sử dụng nhiều lớp bảo vệ gồm cao su butyl, kính và nhựa epoxy. Sau 1.000 giờ ngâm trong nước biển mô phỏng, thiết bị vẫn duy trì 99,58% hiệu suất ban đầu. Các thử nghiệm cho thấy tuổi thọ vận hành ở độ sâu 10m có thể đạt khoảng 5,5 năm trong điều kiện phù hợp.
Trong thử nghiệm thực địa, các mô-đun được gắn lên robot lặn và vận hành ở độ sâu 2m, 6m và 10m. Sau hai giờ, hệ thống ở độ sâu 10m thu được 324 mWh điện; tại 6m đạt 752 mWh và ở 2m đạt 1.416 mWh. Nguồn điện thu được có thể sạc pin lithium-ion và vận hành đèn LED.
Nếu tiếp tục được hoàn thiện, công nghệ này có thể trở thành nguồn năng lượng tại chỗ cho cảm biến đại dương, camera, thiết bị liên lạc, robot lặn hay các phương tiện hoạt động dài ngày dưới biển. Thay vì phải thường xuyên nổi lên để sạc hoặc thay pin, thiết bị có thể khai thác trực tiếp nguồn sáng dưới nước, qua đó mở ra hướng phát triển mới cho các hệ thống quan trắc và thăm dò đại dương tự chủ.
P.T (tổng hợp)
Liên hệ
Tiếng Việt
Tiếng Anh











