Trong bối cảnh đổi mới sáng tạo ngày càng trở thành động lực phát triển kinh tế, việc đưa các kết quả nghiên cứu từ trường đại học ra thị trường vẫn là một thách thức lớn. Nhằm giải quyết “điểm nghẽn” này, Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT) và Công viên Công nghệ cao và Đổi mới sáng tạo thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội đã ký kết hợp tác, hướng tới mục tiêu ươm tạo từ 5–10 doanh nghiệp công nghệ mỗi năm. Đây là bước đi đáng chú ý nhằm thúc đẩy mô hình doanh nghiệp khởi nguồn công nghệ (spin-off) tại Việt Nam.

Lễ ký kết hợp tác giữa Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT) và Công viên Công nghệ cao và Đổi mới sáng tạo.

Kết nối hai hệ sinh thái công nghệ

Theo thỏa thuận ký ngày 17/3, hai đơn vị sẽ phối hợp toàn diện từ giai đoạn nghiên cứu, ươm tạo đến chuyển giao công nghệ và thương mại hóa sản phẩm. Điểm đặc biệt của mô hình này là tập trung vào các doanh nghiệp spin-off – tức doanh nghiệp được hình thành từ các đề tài nghiên cứu hoặc sản phẩm công nghệ trong phòng thí nghiệm, do giảng viên hoặc sinh viên phát triển.

Sự hợp tác tận dụng thế mạnh của cả hai bên: PTIT nổi bật về đào tạo và nghiên cứu công nghệ thông tin, viễn thông, trong khi Đại học Quốc gia Hà Nội sở hữu hệ sinh thái nghiên cứu đa ngành và các trung tâm đổi mới sáng tạo. Sự kết nối này được kỳ vọng sẽ rút ngắn khoảng cách từ nghiên cứu đến thị trường – vấn đề vốn tồn tại lâu nay tại các trường đại học.

Từ ý tưởng nghiên cứu đến doanh nghiệp

Thực tế tại PTIT cho thấy nguồn dự án khởi nghiệp chủ yếu đến từ các đề tài nghiên cứu của giảng viên và sinh viên. Trung tâm Đổi mới sáng tạo và Khởi nghiệp (IEC) đóng vai trò đầu mối, hỗ trợ các nhóm hoàn thiện sản phẩm, xây dựng mô hình kinh doanh và từng bước thương mại hóa.

Trong 5 tháng gần đây, thông qua chương trình P-Innovation, trung tâm đã ươm tạo 31 ý tưởng khởi nghiệp của sinh viên, nhiều dự án đã có sản phẩm và bắt đầu thử nghiệm thị trường. Đồng thời, 5 dự án công nghệ từ nghiên cứu của giảng viên cũng đang được thúc đẩy để tiến tới thương mại hóa. Điều này cho thấy tiềm năng lớn của mô hình spin-off nếu được hỗ trợ đúng cách.

Xu hướng và yêu cầu mới trong đổi mới sáng tạo

Việc các trường đại học tham gia sâu vào ươm tạo doanh nghiệp công nghệ phù hợp với xu hướng chung trên thế giới. Tại Việt Nam, chương trình hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp giai đoạn 2026–2035 đặt mục tiêu mỗi năm hỗ trợ ít nhất 40 dự án, tăng lên 70 dự án sau năm 2030.

Các chuyên gia cũng nhấn mạnh cần chuyển từ nghiên cứu thuần túy sang nghiên cứu gắn với nhu cầu thị trường. Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng từng đề xuất tăng cường vai trò của đội ngũ “trung gian thương mại hóa” – những người kết nối nhà khoa học với doanh nghiệp. Đồng thời, việc hình thành các quỹ đầu tư mạo hiểm sẽ giúp giải quyết bài toán vốn cho các startup công nghệ.

A.T (tổng hợp)