Đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng (ĐRPH, ĐRĐD) có vai trò rất lớn trong bảo vệ môi trường, bảo tồn thiên nhiên và ứng phó với biến đổi khí hậu. Chính sách, pháp luật đất đai có tác động lớn đến chuyển đất rừng sang các mục đích sử dụng đất khác. Tại Việt Nam, chính sách, pháp luật có liên quan đến chuyển đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng sang mục đích khác còn nhiều mâu thuẫn, bất cập với các bộ luật khác có liên quan. Những nội dung bất cập có thể kể đến như: quy định về phân loại ĐRPH, ĐRĐD với phân loại rừng phòng hộ, rừng đặc dụng (RPH, RĐD); quy định về chuyển ĐRPH, ĐRĐD với chuyển RPH, RĐD giữa Luật đất đai và Luật Lâm nghiệp. Điều kiện để chuyển ĐRPH, ĐRĐD sang mục đích khác căn cứ vào quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất. Tuy vậy, pháp luật về quy hoạch vẫn còn bất cập, mâu thuẫn, chồng chéo giữa Luật đất đai với Luật quy hoạch, Luật lâm nghiệp. Những tồn tại này, dẫn đến khó thực hiện, giảm hiệu lực, hiệu quả trong việc chuyển ĐRPH, ĐRĐD đảm bảo hài hòa giữa phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu.

Vì vậy, nhóm nghiên cứu của TS. Phạm Thị Phin tại trường Đại học Khoa học Tự nhiên đã thực hiện đề tài: “Nghiên cứu thực trạng và đề xuất giải pháp hoàn thiện chính sách đất đai về chuyển đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng sang mục đích khác” từ năm 2020 đến năm 2022.

Đề tài nhằm thực hiện ba mục tiêu sau: xây dựng được luận cứ khoa học và thực tiễn về chuyển mục đích đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng sang mục đích khác, đáp ứng được mục tiêu phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu; đánh giá được thực trạng, biến động và quản lý chuyển mục đích sử dụng đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng giai đoạn 2014 - 2021; và hoàn thiện chính sách đất đai về chuyển đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng sang mục đích khác và đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng để đảm bảo hài hòa giữa phát triển kinh tế, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Sau hai năm nghiên cứu, các tác giả đã thu được những kết quả như sau:

- Đánh giá thực trạng chuyển đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng sang mục đích khác theo các vùng kinh tế xã hội của cả nước. Làm rõ thực trạng quản lý và chuyển đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng tại tỉnh Lào Cai và tỉnh Quảng Ninh.

- Phân tích được những tồn tại, han chế của pháp luật hiện hành về chuyển đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng sang mục đích khác.

- Đề xuất hoàn thiện pháp luật đất đai về chuyển đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng sang mục đích khác. Đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng để đảm bảo hài hòa giữa phát triển kinh tế, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu

Kết quả nghiên cứu góp phần hoàn thiện cơ sở khoa học về quản lý chuyển đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng sang mục đích khác

Có thể tìm đọc toàn văn Báo cáo kết quả nghiên cứu (mã số 21272/2022) tại Cục Thông tin, Thống kê.

N.P.D (NASTIS)