Chất béo là nguồn cung cấp năng lượng và các axit béo thiết yếu quan trọng cho sự sinh trưởng và phát triển của cá. Trong định hướng nghiên cứu tạo sản phẩm axit béo giàu omega 3 từ phụ phẩm cá ngừ nhằm bổ sung vào thức ăn chăn nuôi cho một số loài cá giống có tiềm lực phát triển kinh tế, hàm lượng omega 3 thu được sau quá trình trích ly dầu cá từ nguyên liệu chiểm hàm lượng khá lớn (>15%) lượng lipid thu được.

Từ đó, nhóm nghiên cứu của ThS. Nguyễn Văn Tuyến Anh tại Viện hóa học các hợp chất thiên nhiên đã thực hiện đề tài: “Hoàn thiện công nghệ sản xuất chế phẩm axit béo đa nối đôi (n3-PUFA) từ phế phụ phẩm thủy sản bổ sung vào thức ăn ương nuôi một số đối tượng cá biển chủ lực” trong thời gian từ năm 2018 đến năm 2020.

Đề tài hướng đến thực hiện mục tiêu xây dựng được quy trình công nghệ sản xuất chế phẩm axit béo đa nổi đôi (n3- PUFA) từ nguyên liệu tự nhiên (phụ phẩm thuỷ sản) quy mô ≥400kg nguyên liệu/mẻ; hoàn thiện hệ thống thiết bị, dây truyền sản xuất sản phẩm n3-PUFA quy mô >400kg nguyên liệu/mẻ và vận hành công nghệ vào sản xuất ổn định; và tạo được 01 thức ăn bổ sung được đăng ký lưu hành theo quy định của pháp luật hiện hành.

Đề tài đã thu được các kết quả như sau:

- Đã hoàn thiện và tối ưu quy trình thủy phân nguyên liệu đầu cá bằng enzyme bromelain với các điều kiện tỷ lệ enzyme/cơ chất là 0,8375% (xấp xỉ 0,84%), nhiệt độ 50°C, pH 6,5 và thời gian thủy phân là 3,31 giờ (tương đương 3 giờ 18 phút) và chuyển quy mô 400kg/mẻ phục vụ triển khai sản xuất thực tế và đạt hiệu suất thu hồi dầu cá là 70,38%.

- Đã hoàn thiện quy trình xử lý dịch sau thủy phân qua các công đoạn lọc tách bã thô, sử dụng bột trợ lọc trong thời gian 125 phút, nhiệt độ 40°C; hạ nhiệt độ tách pha dầu nước ở nhiệt độ 0°C trong thời gian 4 giờ.

- Đã hoàn thiện quy trình ethyl este hóa và hoàn thành 01 bản thiết kể thiết bị đặc thù cho quá trình ethyl este hóa.

- Đã hoàn thiện quy trình nhũ hóa sản phẩm dầu n3-PUFA có độ ổn định cao

- Đã hoàn thành quá trình khảo nghiệm trên 3 đổi tượng nuôi là cá chẽm, cá song và cá giò ở các giai đoạn nuôi giống và nuôi vỗ cá bố mẹ tại Viện nuôi trồng thủy sản 3 cho kết quả tốt. Ở giai đoạn ương nuôi 3 loại cá đều có tốc độ tăng đặc trưng về chiều dài, tỷ lệ sống, và giảm tỷ lệ dị hình; ở giai đoạn cá bố mẹ tốc độ tăng rõ rệt ở các tỷ lệ: tỷ lệ thành thục, sức sinh sản thực tế (trứng/kg cá cái), tỷ lệ thụ tỉnh, tỷ lệ nở và tỷ lệ sống của cá bột 5 ngày tuổi.

- Đã xây dựng bộ hồ sơ đăng ký sản phẩm thức ăn bổ sung cho thủy sản PUFA-VN theo quy định của Bộ NN&PTNN và được cấp chứng nhận tiêu chuẩn và tiến hành sản xuất tại nhà máy Công ty TNHH Thuốc Thú y TW1.

- Đã làm chủ quy trình bào chế chể phẫm PUFA-VN đạt TCCS theo hồ sơ đăng ký lưu hành với hàm lượng dầu béo là 35%, trong đó hàm lượng EPA+DHA đạt 28,5 g/l.

- Đã thiết kể 01 hệ thống thiết bị sản xuất chể phẩm axit béo đa nổi đôi (n3-PUFA) phù hợp với các điều kiện của đơn vị phối hợp và hiệu chỉnh các thông số dây chuyền sản xuất chế phẩm n3-PUFA trên hệ thống thiết bị đã kết nối hoàn chỉnh.

- Đã phối hợp với các đơn vị tham gia sản xuất 43 mẻ thủy phân nguyên liệu, 16 mẻ tạo chế phẩm giàu axit béo đa nối đôi và 62 mẻ sản xuất chế phẩm PUFA-VN. Sản phẩm cuổi cùng thu được là 3.100 lít sản phẩm PUFA-VN đạt TCCS đã đăng ký, phục vụ mục đích nghiên cứu và phát triên thị trường trong thời gian tới.

Sản phẩm PUFA-VN của đề tài sẽ thay thế cho sản phẩm nhập ngoại, giảm lượng dầu béo bổ sung phải nhập khẩu hàng năm.

Có thể tìm đọc toàn văn Báo cáo kết quả nghiên cứu (Mã số 21476/2020) tại Cục Thông tin, Thống kê.

N.P.D (NASTIS)