Cùng với việc triển khai Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo, thời gian qua, Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) đã chủ động, quyết liệt tổ chức thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển KH, CN, đổi mới sáng tạo (ĐMST) và chuyển đổi số (CĐS) quốc gia, đạt nhiều kết quả nổi bật.

Ngay sau khi Nghị quyết 57-NQ/TW được ban hành, Bộ KH&CN với vai trò là Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển KH, CN, ĐMST và CĐS và Đề án 06 đã triển khai đồng bộ các nhiệm vụ theo Nghị quyết 71/NQ-CP, Kế hoạch số 02-KH/BCĐTW và các kết luận của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển KH, CN, ĐMST và CĐS. Sau 9 tháng triển khai, đặc biệt trong quý III/2025, công tác phát triển triển KH, CN, ĐMST và CĐS đã có chuyển biến tích cực, đạt kết quả rất quan trọng.

Thể chế, chính sách được hoàn thiện, tạo hành lang pháp lý đồng bộ

Công tác xây dựng và hoàn thiện thể chế, chính sách được Bộ KH&CN đẩy mạnh, tháo gỡ nhiều điểm nghẽn cố hữu, tạo hành lang pháp lý thống nhất, hiện đại cho phát triển KH, CN và ĐMST.

Bộ KH&CN đã trình Quốc hội thông qua 5 dự án luật tại Kỳ họp thứ 9, gồm: Luật KH, CN và ĐMST; Luật Công nghiệp công nghệ số; Luật Năng lượng nguyên tử (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật.

Bộ trưởng Bộ KH&CN Nguyễn Mạnh Hùng trình bày Tờ trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của dự án Luật Chuyển giao công nghệ tại phiên họp thứ 50 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Đáng chú ý, Luật KH, CN và ĐMST lần đầu tiên đặt "đổi mới sáng tạo" ngang hàng với KH&CN, tạo cơ sở pháp lý để huy động toàn xã hội tham gia hoạt động ĐMST.

Song song đó, Bộ KH&CN đang chủ trì xây dựng 5 dự thảo luật mới trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 10, gồm: Luật Trí tuệ nhân tạo; Luật Chuyển đổi số; Luật sửa đổi, bổ sung Luật Sở hữu trí tuệ; Luật sửa đổi, bổ sung Luật Chuyển giao công nghệ; Luật Công nghệ cao (sửa đổi).

Theo Quyết định số 1131/QĐ-TTg ngày 12/6/2025, Bộ KH&CN đã xác định 11 nhóm công nghệ và 35 sản phẩm chiến lược quốc gia, đồng thời trình Thủ tướng phê duyệt Chương trình KHCN và ĐMST quốc gia thành phần để triển khai ngay trong năm 2025 đối với 4 nhóm sản phẩm ưu tiên: (i) Mô hình ngôn ngữ lớn và Trợ lý ảo tiếng Việt, AI Camera, Robot di động; (ii) Thiết bị và hệ thống 5G; (iii) Hạ tầng blockchain và ứng dụng truy xuất nguồn gốc, tài sản mã hóa; (iv) UAV dân sự.

Các chương trình còn lại thuộc nhóm 11 công nghệ chiến lược sẽ được hoàn thiện và trình Thủ tướng Chính phủ trong tháng 12/2025.

Trong lĩnh vực chuyển đổi số, Bộ KH&CN đã ban hành danh mục 84 nền tảng số quốc gia, trong đó 21 nền tảng đã vận hành, phục vụ chính quyền điện tử hai cấp và 100% dịch vụ công nhóm A thực hiện toàn trình.

Đặc biệt, Khung kiến trúc tổng thể số quốc gia đã được ban hành, là căn cứ để các Bộ, ngành, địa phương xây dựng kiến trúc số của mình, bảo đảm đồng bộ, liên thông dữ liệu, tránh đầu tư trùng lặp, lãng phí và đặt nền tảng cho việc vận hành Chính phủ số - Kinh tế số - Xã hội số - Công dân số.

Ngày 30/6/2025, Bộ KH&CN chính thức ra mắt Sàn Giao dịch KH&CN quốc gia trên nền tảng Techmart Vietnam (https://techmartvietnam.vn), có không gian vật lý tại 24 Lý Thường Kiệt, Hà Nội. Sàn giao dịch là bước đột phá trong hoàn thiện thể chế thị trường KH&CN, thúc đẩy ứng dụng, chuyển giao và thương mại hóa kết quả nghiên cứu, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Sàn Giao dịch KH&CN quốc gia trên nền tảng Techmart Vietnam (https://techmartvietnam.vn)

Tháng 8/2025, Cổng Sáng kiến quốc gia về KH, CN, ĐMST và CĐS (https://sangkien.gov.vn) được ra mắt, cho phép người dân đăng nhập qua VNeID và gửi sáng kiến trực tuyến, góp phần khơi thông nguồn lực xã hội, thúc đẩy sáng kiến cộng đồng.

Mở rộng hợp tác quốc tế, huy động nguồn lực toàn cầu

Trong thời gian qua, Bộ KH&CN đã chủ động thúc đẩy hợp tác quốc tế trong lĩnh vực KH, CN, ĐMST và CĐS, ký kết 17 cam kết và thỏa thuận hợp tác mới, gồm 01 Hiệp định cấp Chính phủ và 16 biên bản ghi nhớ với các đối tác chiến lược, mở rộng mạng lưới hợp tác và thu hút nguồn lực quốc tế phục vụ phát triển KH, CN quốc gia.

Trong thời gian tới, Bộ KH&CN sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành và địa phương để: Tập trung triển khai các công nghệ chiến lược ưu tiên theo định hướng của Đảng và Nhà nước; Xây dựng, hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật công nghệ, tạo nền tảng vững chắc cho phát triển công nghiệp công nghệ cao; Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu triển khai hiệu quả Nghị quyết 57-NQ/TW.

Việc Bộ KH&CN chủ động, đồng bộ trong triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW đã giúp định hình rõ mô hình phát triển KH, CN, ĐMST và CĐS quốc gia, góp phần thúc đẩy tăng trưởng, nâng cao năng lực cạnh tranh và bảo đảm tự chủ công nghệ của đất nước trong giai đoạn mới.

A.T (tổng hợp)